|
NIEUWSBRIEF MENSENRECHTENEDUCATIE Thema: Minderheden |
| Jaargang 3, nummer 8 (21 oktober 2003) Op onze site vind je deze nieuwsbrief terug op www.vormen.org/educatie/Nieuwsbrief.html. |
|
1. Citaten en links: minderheden
2. Workshop van de maand: 'Antonio en Ali'
3. Eindtermen burgerzin 3de graad: suggesties, deel 2
5. Tien suggesties voor docenten om moeilijke discussies met leerlingen te begeleiden: een interessante tekst
1. Citaten en links: minderheden
In het Nederlands
Centrum voor Gelijkheid van Kansen en Racismebestrijding: met 'Werkmiddelen interculturele samenleving', een reeks interessante teksten over diverse deelthema's waaronder de islam, vooroordelen,....
Een nieuwe mondiale ethiek. Rapport van de Wereldcommissie voor Cultuur en Ontwikkeling (Nederland). Met 'de bescherming van minderheden' als derde component van een mondiale ethiek.
Van algebra tot pyjama. Arabieren in de Vlaamse cultuur: een project van Jeugd en Vrede.
Nuttige links over minderheden: op de website van het departement welzijn, volksgezondheid en cultuur van de Vlaamse Gemeenschap.
Vlaams Minderhedencentrum vzw: met onder meer hun vormingsaanbod en enkele interessante teksten.
Bibliotheek van de Dienst Minderheden van de Provincie Oost-Vlaanderen: overzicht van de boeken en publicaties omtrent minderheden. Een initiatief van informatiepunt Culturen Als Buren.
Vlaams minderhedenbeleid: webpagina van het departement welzijn, volksgezondheid en cultuur van de Vlaamse Gemeenschap, met het strategisch plan minderheden en een evaluatieonderzoek.
Educatieve werkvormen:
***
“Democratie is de staatsvorm waarbij de meerderheid regeert en de minderheid de meerderheid vertelt hoe ze dat moet doen."
Anoniem (gevonden op www.blauwefeniks.nl)
***
"Individuele rechten kunnen niet aan een stemming onderworpen worden; een meerderheid heeft niet het recht de rechten van een minderheid weg te stemmen; de politieke functie van rechten bestaat er juist in om minderheden tegen meerderheden te beschermen (en de kleine minderheid is het individu)."
Ayn Rand (Amerikaanse schrijfster) (gevonden op http://www.vrijheid.bewoner.antwerpen.be
***
“Het is tijd dat onderwijsachterstand en gelijke onderwijskansen door een andere dan de Vlaamse bril bekeken worden. Tot vandaag heeft men de oorzaak van de problemen in het onderwijs eenzijdig bij de etnisch-culturele minderheden gelegd.
De kern van de zaak is dat het zogenaamde probleem van de kinderen uit de migratie in wezen een probleem is van de school en het onderwijs. Zíj moeten het tij doen keren en ervoor zorgen dat alle kinderen gelijke recht en, kansen en uitkomsten krijgen. Dat betekent: de school en het onderwijs moeten de initiële taalachterstand wegwerken, de nodige taalvaardigheid bijbrengen, een veilig pedagogisch klimaat creëren. Als dat lukt zal een groot aantal leerlingen met succes middelbare studies kunnen beëindigen, gelijke kansen krijgen op de arbeidsmarkt en in staat zijn hogere studies te volgen. ”
Mohamed Chakkar, Marc Laquière en Ekrem Koçak in De Standaard (5 maart 02)
Human Rights and minorities: uittreksels uit internationale verdragen en verklaringen met betrekking tot de mensenrechten van minderheden (op de site van de People's Movement for Human Rights Education).
Regional documents. Links naar officiële documenten van de Raad van Europa, de Organisatie voor Afrikaanse Eenheid en de Organisatie van Amerikaanse Staten over minderheden.
Minority Rights Information System, website met een uitgebreide database rond minderheden.
Protecting minority rights. Een tekst (in de reeks 'Democracy papers') van het VS Department of State, over de bescherming van minderheden. Het accent ligt op de VS. Aandacht voor de discussie over positieve discriminatie.
Some definitions of "Minorities": een overzicht van definities van het begrip 'minderheden'.
Minority-rights.org: website van het Ierse Centrum voor Mensenrechten over minderheden.
European Centre for Minority Issues: diverse publicaties on-line beschikbaar.
Derechos Human Rights Links: Minority Rights: een reeks links over de rechten van minderheden op de website van Derechos Human Rights.
Minorities at Risk: met een bespreking van de situatie van tal van minderheden wereldwijd.
Website of the European Commission against Racism and Intolerance: website van deze commissie van de Raad van Europa.
Internet Centre Anti-Racism Europe (ICARE): een draaischijf van informatie voor Europese NGO's op dit terrein.
Fact Sheet No.18 (Rev.1), Minority Rights: Een VN tekst over de rechten van minderheden.
Ideals work: compare the minority rights records of thousands of companies: de scores op het vlak van respect voor de rechten van minderheden van een aantal Amerikaanse bedrijven (ook scores op het vlak van mensenrechten, milieu,...)
The denial of minority rights: artikel uit de New Internationalist, een nummer uit 1983 van het magazine, volledig gewijd aan het thema minderheden. Met een cartoon.
Minority cartoons. Een reeks cartoons over minderheden (copyright!). En ook enkele over 'ethnic minorities'.
Minorities - OHCHR: portaalpagina naar de publicaties en activiteiten van de VN op het terrein van minderheden.
Human rights. National minorities: portaalpagina naar de publicaties en activiteiten van de Raad van Europa op het terrein van minderheden. Zie ook dit overzicht.
European Charter for Regional or Minority Languages: portaalpagina van de Raad van Europa over dit verdrag.
***
“I have a dream that my four little children will one day live in a nation where they will not be judged by the color of their skin but by the content of their character."
Dr. Martin Luther King, Jr., March on Washington Speech, August, 1963
***
"At the white man's school, what are our children taught?
Are they told of battles our people fought,
Are they told of how our people died?
Are they told why our people cried?
Australia's true history is never read,
But the blackman keeps it in his head"
Aboriginal gedicht uit Bunji , december 1971
Deze activiteit, die over stereotypen handelt, helpt om het beeld te onderzoeken dat we hebben van mensen uit andere culturen en sociale groepen. Daarnaast helpt het om ons ervan bewust te worden hoe deze beelden onze verwachtingen beïnvloeden ten opzichte van mensen die tot andere groepen behoren.
De activiteit duurt ongeveer 30 minuten. Groepen groter dan 8-10 dienen onderverdeeld te worden in kleinere groepen. Je hebt een bal nodig, papier en schrijfgerief, en bord en krijt (of flapbord en stiften).
Men vraagt de deelnemers in een cirkel te gaan zitten. Eén persoon wordt gevraagd om waarnemer te zijn: hij/zij moet buiten de cirkel zitten om het verhaal neer te schrijven dat de rest van de groep zal maken. Aan de rest van de groep wordt uitgelegd dat ze samen een verhaal gaan maken. Hiervoor zullen ze een bal gebruiken.
Begin dan met : "Dit is het verhaal van Antonio, een jongen uit Madrid" (of: "Dit is het verhaal van Sven, een jongen uit Gent") en gooi de bal naar een deelnemer, die met één of twee zinnen verder bouwt aan het verhaal en daarna de bal naar iemand anders gooit, die op zijn/haar beurt het verhaal verder zet, enz. zodat iedereen eens aan de beurt komt.
Vraag na 10 of 12 keer de bal terug en begin met een ander verhaal : “Antonio kent Ali, een Marokkaanse jongen die ook een verhaal heeft.” Geef de bal terug door en vraag de groep met dit verhaal nu verder te gaan. Na 10 of 15 minuten volgt een nabespreking, waarin vooral wordt ingegaan op welk beeld elk verhaal geeft van de verschillende landen en waar deze beelden vandaan komen.
De volledig uitgeschreven versie van deze workshop vind je terug op onze website.
3. Eindtermen burgerzin 3de graad: suggesties, deel 2
Vorig schooljaar kon u allerlei suggesties terugvinden om in de klas en in de school te werken aan de eindtermen van de 2de graad. Dit schooljaar richten we de schijnwerpers op de eindtermen van de 3de graad.
In deze nieuwsbrief behandelen we eindtermen 5 en 6. We zetten ze even op een rijtje:
De leerlingen...
Hoe kunnen we van deze eindtermen werk maken?
a) Informatie (laten) opzoeken, bijvoorbeeld over een actueel politiek thema
Op de website van het Vlaams Parlement zij alle geplande vergaderingen netjes terug te vinden, met aanklikbare links naar de agenda ervan. Deze laatste bevat dan aanklikbare links naar de relevante documenten en eventueel informatie over de procedure.
De website van de Kamer van Volksvertegenwoordigers heeft een afzonderlijke pagina voor de commissies waarop men de agenda's en ook de verslagen kan terugvinden. Daarnaast is er een pagina voor de plenaire vergaderingen die de weg wijs naar agenda's en verslagen.
De website van de Senaat heeft een pagina over de parlementaire activiteiten die de weg wijst naar de agenda's en de verslagen.
Op de website van de Belgische regering vind je algemene informatie over het beleid (regeringsverklaring, regeerakkoord) maar ook de beslissingen van de ministerraad (naast de werking van de ministerraad).
Ook het Brussels Hoofdstedelijk Gewest heeft een pagina die de weg wijst naar de verschillende besluitvormingsniveaus.
Vanzelfsprekend heeft ook het Europees parlement een pagina met verwijzingen naar de activiteiten en de documenten.
Daarnaast zijn er de provincies (West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen, Vlaams-Brabant, Antwerpen, Limburg) en de vele gemeenten die een website hebben (eventueel te vinden via http://stad.start.be/).
Informatie over politieke beslissingen is uiteraard ook in de kranten te vinden. De meeste ervan hebben ook een website.
b) Informatie verwerken
Aan de hand van informatie die door leerlingen met een gerichte opdracht werd opgezocht of aan de hand van informatie die de leraar verstrekt kunnen de leerlingen van de verschillende standpunten en argumenten een overzicht maken, en dit dan toetsen aan hun eigen mening en die van medeleerlingen. Tenslotte kunnen ze bespreken wat het belang is van de discussie of de beslissing voor hun eigen leven. In het geval van beslissingen op gemeentelijk niveau kan het interessant zijn zich te richten op recente of actuele dossiers waarover de gemeentelijke jeugdraad een standpunt heeft ingenomen.
4. Procesbegeleiding: een aanbod voor secundaire scholen, met de steun van Kleur Bekennen
Bedoeling van een 'procesbegeleiding' door VORMEN is de school te ondersteunen in het integreren van mensenrechteneducatie in de schoolpraktijk. We stemmen ons daarbij af op de behoeften van de concrete school: in het ene geval zou het accent kunnen liggen op het kennismaken met werkvormen en materialen om zelf rond mensenrechten aan de slag te gaan, in het andere geval de organisatie van een project mensenrechteneducatie, in nog een ander geval de implementatie van de eindtermen ‘Burgerzin’ vanuit de invalshoek van mensenrechteneducatie. De ondersteuning bestaat erin advies te geven op organisatorisch en inhoudelijk vlak, suggesties te doen van methodieken en materialen, leerkrachten te trainen in het begeleiden van een methodiek,…
De begeleiding zou een aantal (ongeveer 6 à 8) dagdelen kunnen beslaan, af te spreken met VORMEN en met Kleur Bekennen, die door de school geprefinancierd en achteraf door Kleur Bekennen terugbetaald worden. Enkel vervoers- en materiaalkosten worden blijven aan VORMEN te betalen.
Hoe zou zo’n begeleiding er kunnen uitzien?
De eerste stap zal erin bestaan scherp te krijgen wat de eigenlijke vraag van de school is. Bij zo’n intake-gesprek willen we tot een scherpere omlijning komen van de begeleidingsvraag en van de inbreng daarbij van alle betrokkenen. Op basis van dit intake-gesprek wordt dan een ontwerp-programma opgesteld en worden afspraken gemaakt.
Enkele mogelijkheden van accenten in de ‘procesbegeleiding’:
a. Integreren van de waarden van mensenrechten (en burgerzin) in het schoolbeleid en de schoolpraktijk
Hierbij bepalen we samen waar de sterke en zwakke punten zijn van de school m.b.t. het realiseren van de waarden van mensenrechten in het schoolbeleid, de schoolcultuur, de schoolpraktijk. We kiezen enkele prioritaire actiepunten uit, en trachten die samen om te zetten in een realistisch actieplan.
b. De organisatie van een project mensenrechteneducatie op school
Een projectdag of projectweek met een mensenrechtenthematiek. Wij begeleiden een leerkrachtenteam in het vastleggen van opzet, wij geven inhoudelijk en organisatorisch advies, wij zoeken mee naar educatieve materialen en methodieken...
c. De implementatie van de eindtermen ‘Burgerzin’ vanuit de invalshoek van mensenrechteneducatie.
De invoering van deze eindtermen vereist het uittekenen van een visie en een strategie binnen de school, en het opzetten van een concreet werkplan. Dit in samenspraak met alle actoren die bij de school betrokken zijn. Wij zijn bereid een werkgroep van directie en leerkrachten in een school hierbij te begeleiden.
d. Training van leerkrachten in het begeleiden van workshops rond mensenrechten.
We laten leerkrachten kennismaken met actieve werkvormen voor het werken in de klas rond mensenrechten. Door de actieve werkvormen kort uit te voeren en ze daarna in groep te bespreken krijgen de deelnemers zicht op de mogelijke toepassing ervan, en op de aandachtspunten hierbij.
We stemmen zo mogelijk de werkvormen (workshops) af op de graad waarin de deelnemers lesgeven. De mogelijkheid bestaat ook dat leerkrachten, samen met een medewerker van VORMEN, na gezamenlijke voorbereiding, één of meer workshops voor leerlingen van de eigen school verzorgen.
Welke scholen komen wat ons betreft in aanmerking? Dit schooljaar willen we via procesbegeleiding maximum 3 secundaire scholen begeleiden, bij voorkeur gespreid over de verschillende netten, en gelegen in de provincies Oost-Vlaanderen, Brabant of Antwerpen. We verwachten van de school een actieve inbreng in het begeleidingsprogramma van VORMEN.
Interesse? Neem contact op met ons, of met de provinciale promotor van Kleur Bekennen. Zie ook de catalogus van Kleur Bekennen.
5. "Praten over de jodenvervolging leidt tot felle discussies. Tien suggesties voor docenten om moeilijke discussies met leerlingen te begeleiden".
Wij willen graag verwijzen naar deze interessante tekst, met tips, die Stichting Vredeseducatie (Nederland) heeft uitgegeven, over hoe omgaan met felle discussies over de jodenvervolging in klasgroepen met islamitische leerlingen. Deze tips kunnen zonder veel moeite omgezet worden naar andere situaties en onderwerpen waarin heftige emoties gemakkelijk de bovenhand halen.
De tekst is terug te vinden op de website van de Stichting Vredeseducatie.
| Colofon 'Nieuwsbrief Mensenrechteneducatie' wordt uitgegeven door VORMEN vzw, de Vlaamse Organisatie voor Mensenrechteneducatie.
Url: www.vormen.org |
Abonneren Je kan een (gratis) e-mail abonnement op onze 'nieuwsbrief mensenrechteneducatie' nemen door een e-mail te versturen naar abo.mre1.vormen@advalvas.be met de vermelding: "abonnement nieuwsbrief". Je krijgt dan automatisch een bevestiging. Abonnement opzeggen Je kan je abonnement op deze nieuwsbrief opzeggen door een e-mail te versturen naar abo.mre1.vormen@advalvas.be met de vermelding: "opzeg nieuwsbrief". |
Bezorg dit bericht aan leerkrachten of andere onderwijsbetrokkenen waarvan je vermoedt dat ze hierin geïnteresseerd zijn. Wijs hen op de mogelijkheid om hierop in te tekenen. Ter herinnering, op onze site vind je de laatste nieuwsbrieven op www.vormen.org/educatie/Nieuwsbrief.html
Dank u !!!