NATASA KANDIC – SERVIË 

Natasa Kandic is een vurige verdedigster van de mensenrechten in Servië. Toen in 1991 de Balkanoorlog in volle ontplooiing was, besloten veel vrienden het land te verlaten, maar zij bleef. Zij wilde de politieke oorlogsmisdaden vreedzaam bestrijden. Ze stichtte het Centrum voor Humanitair Recht in Belgrado. Nog tijdens de oorlog breidde het kantoor zich uit met afdelingen in verschillende Balkanlanden. 

Kandic in de jaren ’90

Natasa Kandic schuwde het oorlogsgeweld niet. Zelfs onder zware NAVO-bombardementen reed ze vaak van Belgrado naar Pristina (Kosovo) om met eigen ogen te zien wat daar gebeurde, om contact te leggen met mensenrechtengroepen en om tegelijkertijd Kosovaarse vluchtelingen te helpen. Ze heeft talloze schendingen van mensenrechten in de regio gedocumenteerd. Ze ijverde voor rechtshulp aan gevangenen van élke nationaliteit. Eén van haar stellingen was: etnische gegevens of kenmerken zijn irrelevant, een moord is een moord.

Werk

Natasa Kandic organiseerde de 'Kaarsen voor Vrede’-campagne in 1991. De familie van oorlogsdoden stonden 16 maanden lang elke nacht voor het presidentieel paleis waar ze de namen voorlazen van de slachtoffers. Ze bracht duizend vrijwilligers te been die 78.000 handtekeningen verzamelden tegen de gedwongen recrutering van soldaten.
Kandic is directeur van het 'Centrum voor Humanitair recht van Belgrado', opgericht in 1992. Daar werken 70 advocaten die bewijzen zoeken voor de oorlogswreedheden van de Balkanoorlog. Het Centrum wil de regering veroordeeld zien voor oorlogsmisdaden. Ze helpen ook vluchtelingen bij het terugkrijgen van hun verblijfs- of burgerrechten en hun grond.
Op de 'Mars van de Zwarte Lintjes' die ze in 1992 organiseerde, protesteerden 150.000 inwoners van Sarajevo tegen hun erbarmelijke levensomstandigheden..

Kandic geëerd in de hele wereld

Kandic werd gelauwerd voor haar enorme moed en kreeg tientallen internationale onderscheidingen voor haar werk. Zo kreeg ze onder meer de Martin Ennals Award, genoemd naar de voormalige secretaris-generaal van Amnesty International.
Samen met de journalist Surroi kreeg ze ook de Geuzenpenning. Deze penning wordt uitgereikt aan “stijders tegen ontmenselijking”. In september 2005 krijgt ze de titel “Ereburger van Sarajevo”. Deze titel was de bekroning van haar werk: het zoeken naar de waarheid omtrent de genocide in Sebrenica.

Omstreden figuur

Kandic is een omstreden figuur, omdat zij als Servische opkwam voor àlle oorlogsslachtoffers in de burgeroorlog. Ze weigerde steeds partij te kiezen en verdedigde slachtoffers van mensenrechtenschendingen, of ze nu Kroatisch, Servisch, Bosnisch of Kosovaars-Albanees waren. Daardoor verloor ze ook aan alle zijden vrienden en maakte ze veel vijanden. Toch bleef ze doorwerken. Ze staat in nauw contact met Carla del Ponte, de aanklager van het Internationaal Joegoslavië-tribunaal in Den Haag, waarvoor o.a. Slobodan Milosevic verscheen, Servisch-Joegoslavisch oorlogspresident.

Bronnen en verwijzingen

http://www.time.com/time/europe/hero2006/kandic.html
http://www.amnesty.nl/encyclopedie_lemma/1284
http://en.wikipedia.org/wiki/Natasa_Kandic
http://www.businessweek.com/magazine/content/05_22/b3935405.htm
http://www.geuzenverzet.nl (Over de Geuzenpenning)