| Thema's |
armoede, menselijke veiligheid, globalisering
|
| Belangrijke datum
17 oktober
Internatonale dag voor de Eliminatie van Armoede
|
|
| Complexiteit |
niveau 3 |
| Groepsgrootte |
8-25
|
| Duur |
90 minuten |
| Overzicht |
Deze activiteit simuleert het gevecht om geld en macht en de ongelijkheid in de wereld. De belangrijkste behandelde onderwerpen zijn:
ongelijkheid in de verdeling van rijkdom;
machtsongelijkheid en de gevolgen;
de onrechtvaardigheid van armoede.
|
| Welke rechten? |
het recht op gelijkheid in waardigheid en rechten
het recht op onderwijs
het recht op gezondheid, voeding en huisvesting
|
| Doelstellingen |
Begrip ontwikkelen van de onrechtvaardigheden die resulteren uit de ongelijke verdeling van rijkdom en macht.
Kritisch nadenken over de oorzaken en gevolgen van armoede.
Menselijke waardigheid en rechtvaardigheid promoten.
|
| Materiaal |
120 munten
3 à 4 paar sokken
2 grote bladen papier en stiften
papier en balpennen
een open ruimte
|
| Voorbereiding |
Lees de instructies door zodat je een overzicht krijgt van de hele activiteit. De simulatie bestaat uit drie delen: Deel 1: Het gevecht (10 minuten), Deel 2: De schenkingen (10 minuten) en Deel 3: Het creëren van economische eerlijkheid (40 minuten). De discussie volgt op het einde van de activiteit.
Neem 20 munten weg en hou deze opzij.
Kies drie mensen voor de migrantenrollen.
Maak een muurkrant om het geld van de spelers bij te houden (zie illustratie).
Bereid een lijst voor met de titel “Milde schenkers”.
|
|
Leg uit dat dit een simulatiespel is. De deelnemers zullen het geld en de macht van de wereld onder hen zelf verdelen.
Deel 1. Het gevecht (10 minuten)
- Leg uit dat het doel van het spel is zoveel mogelijk munten in handen te krijgen. Er is slechts één regel: de deelnemers mogen elkaar op geen enkel moment raken (hiervoor kan je een straf opleggen, zoals, 1 munt laten betalen).
- Vraag aan iedereen, behalve aan degenen die de ‘migranten’ spelen, om in een grote kring op de vloer te gaan zitten (zodat ze genoeg ruimte hebben om te spelen).
- Neem de twintig gereserveerde munten en verdeel ze tussen vier of vijf willekeurige deelnemers.
- Geef vier andere deelnemers een paar sokken. Zeg hen dat ze de sokken rond hun handen moeten binden en ze moeten aanhouden tijdens het ganse spel. Stel elke discussie over de redenen waarom je de munten en de sokken uitdeelt uit tot de nabespreking.
- Leg 100 munten op een gelijke afstand in het midden van de kring.
- Als je "START" roept, moeten de deelnemers zoveel mogelijk munten verzamelen. Dit duurt normaal gezien niet langer dan 2 minuten.
- Als alle munten op zijn, vraag je de deelnemers om de groep te zeggen hoe rijk ze zijn. Noteer de namen van alle deelnemers op het geldschema en het aantal munten dat ze in hun bezit hebben.
- Herinner de groep eraan dat deze munten hun geld en hun macht in de wereld voorstellen. Het aantal munten dat ze bezitten, zal de capaciteit om in hun behoeften (bijv. voor basisonderwijs, geschikte voeding, een goede gezondheidszorg, goede huisvesting) en hun wensen (bijv. hoger onderwijs, auto's, computers, speelgoed, tv's en andere luxegoederen) te voorzien, beïnvloeden. Dit geeft de volgende rangorde:
- zes of meer munten – mensen zullen in al hun basisbehoeften en in hun meeste 'wensen' kunnen voorzien,
- drie tot vijf munten – mensen zullen in staat zijn in hun basisbehoeften te voorzien,
- twee of minder munten – mensen zullen het moeilijk hebben om te overleven omwille van ziekte, gebrek aan onderwijs, ondervoeding en onaangepaste huisvesting.
Deel 2. De schenkingen (10 minuten)
- Zeg de deelnemers dat ze, als ze dit wensen, munten mogen weggeven aan anderen. Ze zijn echter niet verplicht om dit te doen. Degenen die het wel doen, worden erkend als donoren en hun naam wordt opgenomen in de lijst van "Milde schenkers".
- Geef de deelnemers een drietal minuten de tijd om als ze dit willen de munten te herverdelen.
- Vraag dan de namen van diegenen die munten hebben weggegeven en het aantal dat iedereen heeft weggeschonken. Schrijf dit op de lijst van de "Milde schenkers".
- Vraag of er iemand van categorie is veranderd als resultaat van het weggeven of het ontvangen van munten en noteer deze veranderingen op het schema met een pijl.
Deel 3. Economische eerlijkheid creëren (40 minuten)
- Verdeel de deelnemers in drie groepen volgens het aantal munten dat ze hebben (heel veel geld, voldoende geld en weinig geld)
- Zet elk van de "migranten" in één van de drie groepen. Noteer hun reacties als ze in de ene dan wel in de andere groep gezet worden, maar bewaar elke discussie over hun groep tot de nabespreking.
- Geef hen de pennen en het papier. Geef iedere groep de opdracht een plan uit te tekenen voor een eerlijke verdeling van de munten (het geld van de wereld) zodat de kloof tussen de verschillende categorieën van geld en macht kleiner wordt. Iedere groep moet in zijn actieplan:
- uitleggen wat er moet worden gedaan (indien nodig),
- beschrijven wat de groep plant om te doen en waarom
- aantonen waarom hun plan eerlijk is.
- Geef de groepen tien minuten om hun plannen op te stellen. Leg uit dat het niet nodig is diep in te gaan op het uittekenen van het plan, maar dat het eerder de bedoeling is enkele mogelijke acties te belichten om het probleem van de armoede aan te pakken.
- Vraag nu elke groep een woordvoerder aan te duiden om hun plan aan de anderen uit te leggen en vragen te beantwoorden. Maak op een groot blad papier een lijst van de voorgestelde plannen.
- Kondig aan dat ze moeten stemmen om te beslissen welk plan er wordt aangenomen, maar wel op de volgende manier:
- de groep deelnemers met "veel geld en macht" – vijf stemmen
- de groep deelnemers met "voldoende geld en macht" – twee stemmen
- de groep deelnemers met "weinig geld en macht" – een halve stem
- Laat de deelnemers stemmen. Noteer de stemmen voor elk plan op je groot blad papier. Kondig aan welk plan er zal uitgevoerd worden.
- Voer dit plan uit door het geld te herverdelen als dit nodig is.
|
| Veel geld en macht (6 munten of meer) |
Beetje geld en macht (3 tot 5 munten) |
Weinig geld en macht (2 munten of minder) |
|
|
|
De globale verhouding
In ontwikkelingslanden sterft één kind op tien voor zijn/haar vijfde verjaardag; in de Verenigde Staten sterft één kind op 165 voor zijn/haar vijfde verjaardag. In 1998 gingen ongeveer 130 miljoen op een totaal van 625 kinderen van schoolrijpe leeftijd niet naar school.
73 miljoen van die kinderen zijn meisjes. (UNICEF)
De rijkste 20 procent van de wereldbevolking verbruikt een verbazingwekkende 86 procent van alle goederen en diensten, terwijl de armste 20 procent één procent verbruikt.
|
|
|
De levensverwachting bij de geboorte 1995-2000
Het aantal jaren dat een pasgeboren kind zou leven indien het leeftijdsspecifieke sterftecijfer tijdens de levensduur van het kind onveranderd zou blijven.
| Japan: |
80.5 |
| Noorwegen: |
78.1 |
| Ierland: |
76.1 |
| Griekenland: |
78.0 |
| Tsjechië: |
74.3 |
| Russische Federatie: |
66.1 |
| Malediven: |
65.4 |
| Zuid Afrika: |
56.7 |
| Equatoriaal Guinea: |
50.0 |
| Zimbabwe: |
42.9 |
| Zambia: |
40.5 |
| Sierra Leone: |
37.3 |
Tussen de hoogste levensverwachting bij de geboorte en de laagste is er een verschil van 43,2 jaar!
|
Begin met een korte feedback over de activiteit zelf en over wat de mensen ervan vonden. Discussieer daarna over wat er is gebeurd en wat mensen eruit geleerd hebben. Gebruik de volgende vragen om de discussie te voeren:
- Wat dachten mensen van de manier waarop de munten verkregen en verdeeld werden? Werden ze eerlijk behandeld?
- Waarom gaven de mensen die dit deden, hun munten weg? Om vereerd te worden? Omdat ze zich schuldig voelden? Iets anders?
- Hoe voelden de mensen zich die in deel 2 munten kregen? Waren ze dankbaar? Voelden ze zich betutteld?
- Wat met de deelnemers met de sokken? Welk soort mensen vertegenwoordigen ze? In welke groep eindigden ze?
- Wat met de drie deelnemers, de "migranten", die aan de groepen toegewezen werden? Voelden ze zich eerlijk behandeld? Is wat er met hen gebeurd is, gelijkaardig met wat er gebeurt met mensen in heel de wereld? Welk soort mensen? Hangt het enkel van het toeval af waar we terecht komen?
- Welke verschillen waren er in de aangeraden plannen voor een eerlijke verdeling? Gaven de plannen een beeld van de rijkdom van de groep die het voorstel heeft gemaakt?
- Waarom kregen sommige mensen meer stemmen dan andere? Was dit een juiste voorstelling van degenen met meer of minder macht in de wereld?
- Zijn mensenrechten geschonden als we zulke verschillen opmerken in rijkdom en macht? Indien ja, dewelke?
- Wie zijn de "haves" and de "have-nots" in de wereld, in jouw land en in jouw gemeente? Hoe kwamen ze in deze positie terecht?
- Zouden de "haves" bezorgd moeten zijn over de situatie van de "have-nots"? Om welke redenen? Omwille van veiligheids-, economische, morele/religieuze of politieke redenen? Waarom zouden de "haves" geld of middelen geven aan de "have-nots"? Is dit een manier om de armoedeproblemen op te lossen?
- Wat zouden de "have-nots" moeten doen om hun situatie te verbeteren? Welke acties hebben "have-nots" in heel de wereld en in ons land zoal ondernomen om de ongelijkheden in rijkdom en macht aan te pakken?
- Denk je dat er een herverdeling van rijkdom en macht moet komen in de wereld? Waarom of waarom niet? Indien ja, wat zou jij voorstellen om dit te bereiken? Welke principes zouden jouw voorstellen tot verandering bepalen?
- Kan een mensenrechtenbenadering gebruikt worden om een nieuwe herverdeling van rijkdom te steunen?
|
Het doel van deze activiteit is mensen bewustmaken van de ongelijke verdeling van rijkdom en macht in de wereld, maar er bestaat echter het gevaar dat het de bestaande ongelijkheden kan bevestigen. Daarom moet je je bewust zijn van de sociale en economische samenstelling van de groep en de discussie op het niveau van de groep ontwikkelen.
Probeer de mensen echt het gevoel te geven dat ze betrokken zijn in het spel zodat ze "doen" alsof de munten hun geld zijn. Zo kun je ze toelaten na de activiteit of tijdens de pauze drank en/of koekjes te "kopen" met het geld.
Benadruk dat, net zoals in het echte leven ze wat van hun rijkdom en de privileges die dit meebrengt verliezen, als ze wat van hun munten weggeven.
Als het te warm is om sokken te gebruiken, gebruik dan andere middelen om te benadrukken dat sommige spelers meer geld en macht hebben dan anderen. Sommige deelnemers kunnen bijvoorbeeld pas na 15 tot 30 seconden meedoen. Of sommige spelers kunnen één hand achter hun rug vastbinden – als ze dan rechtshandig zijn, moeten ze dan hun linkerhand gebruiken, en omgekeerd.
De vragen in de nabespreking en de evaluatie zijn moeilijk en vereisen misschien wel grondige en lange bespreking. Als de tijd te kort is of de groep te groot, kan je de vragen over kleine groepen verdelen. Deze kleine groepen moeten dan wel gemengd zijn, dwz bestaan uit mensen met een verschillende hoeveelheid bezit. Let er dan ook op dat elke groep feedback geeft in de voltallige groep zodat iedereen ook de kans heeft om de overige vragen eens te horen en erover na te denken.
Noot: Deze activiteit is afgeleid van een andere activiteit uit "Economic and Social Justice: A Human Rights Perspective", Human Rights Resource Center, University of Minnesota, 1999.
| Suggesties voor follow-up |
Je kan verder debatteren over de onderwerpen of de deelnemers vragen een verslag te schrijven. Mogelijke thema's kunnen zijn:
- Hoe beïnvloeden geld en macht het vermogen van iemand om te genieten van mensenrechten en van menselijke waardigheid?
- Zijn er verantwoordelijkheden die geassocieerd worden met het bezitten van geld en macht?
De groep kan ook verder werken rond het thema armoede en aan de hand van de activiteit Horoscoop van de armoede sommige van de gevolgen bestuderen.
Leg contact met een organisatie van minderbedeelden in je gemeente om te weten te komen hoe je hen kan ondersteunen. Stel een plan op als poging om te helpen.
Soms kan je door over een onderwerp te praten al een goede stap zetten naar verandering. Suggereer daarom de deelnemers te praten met hun ouders en vrienden over de verdeling van rijkdom.
|