Op kamp

(Bewerking van een idee uit Understand the Law, 1994, The Citizenship Foundation)

Doel

Dit spel helpt leerlingen begrijpen hoe gemeenschappen regels en wetten ontwikkelen om de rechten van de bevolking te beschermen.

Aandachtspunten

• Gedragsregels voorkomen conflicten en beschermen rechten.
• Zulke regels worden het best democratisch opgemaakt.

Benodigdheden

• Een kopie van de “situaties” voor elke groep.

Tijd

Ongeveer anderhalf uur

Werkwijze

1. Verdeel de klas in groepjes van vijf of zes personen.

2. Vertel de leerlingen het volgende:

“Beeld je in dat jullie op kamp gaan met een groep vrienden. Iemand heeft jullie verteld dat er een prachtige locatie voor een kamp is, een open plek in het bos vlak bij een meer, ver weg van de bewoonde wereld. Jullie hebben dit al gedurende verschillende weken zitten plannen en tenslotte komt het weekend eraan. Na een lange reis komen jullie aan de open plek. Jullie hebben alles meegebracht dat jullie nodig hebben voor de vakantie, inclusief een grote tent waarin iedereen kan slapen. Vlakbij is er een bron met zuiver water en jullie hebben toestemming gekregen om hout te kappen en vuur te maken. Er zijn geen andere faciliteiten, geen regels en geen volwassenen of kampbeheerder. Jullie zetten het kamp op, gaan zwemmen in het meer en bereiden jullie voor op een week lang plezier!

Maar na de eerste dag op het kampeerterrein zijn er toch al enkele onenigheden geweest over hoe het kamp georganiseerd zou moeten worden. Jullie komen tot het besef dat het beter zou zijn dat er enkele regels afgesproken moeten worden om de vakantie gemakkelijker te maken. Jullie houden een vergadering!

3. Vraag de leerlingen om in hun groepjes na te denken over vier &ag

4. Vraag de leerlingen na te denken over volgende vragen:

• Hoe maakten ze hun beslissingen?
• Ging er iemand niet mee akkoord?
• Had iedereen even veel te zeggen?

5. Lees de leerlingen nu de volgende tekst voor:

"Na de vergadering gaat alles beter. Maar na een paar dagen rijzen er meer problemen op die jullie samen moeten oplossen om te voorkomen dat ze opnieuw gebeuren.

6. Als u de “situaties” kunt kopiëren, geef dan een set aan elke groep. In hun groepjes moeten de leerlingen de “situaties” omgekeerd op de tafel leggen en één voor één oppakken. Ze moeten proberen overeen te komen over wat ze moeten doen in elke “situatie”. (Indien u de “situaties” niet kon overschrijven of fotokopiëren, kan u ze hardop één voor één voorlezen en met de klas tot een beslissing proberen te komen, alhoewel dit moeilijker zal zijn.)

7. Als een groep het spel sneller af krijgt, vraag hen dan al na te denken over onderstaande vragen.

8. Als al de groepen klaar zijn, overloop dan de “situaties” door de hele klas te vragen welke beslissingen ze genomen hebben. Vraag niet elke groep om elke “situatie” te becommentariëren, want dit zou te lang duren.

9. Vervolg de activiteit met een gesprek aan de hand van volgende vragen.

Vragen

• In deze activiteit hebben jullie regels gebruikt om de rechten van iedereen op kamp te beschermen. Wat zou er gebeurd zijn als jullie niet over enkele regels overeen konden komen of als iedereen de regels gewoon genegeerd had?
• Wat is een goede/slechte regel?
• Wat met wetten? Moet je wetten altijd nakomen, zelfs als ze slecht zijn?
• Sommige regels en wetten zijn niet neergeschreven, bijvoorbeeld, "morele" of godsdienstwetten. Waarom komen groepen van mensen deze regels/wetten na, zelfs als ze dat niet moeten?
• Regels en wetten worden meestal afgedwongen door een straf of een sanctie. Je hebt waarschijnlijk sancties gebruikt tegen mensen die de regels op kamp niet nagekomen zijn. Wat is het doel van sancties? Wat soort van sancties zijn het meest doeltreffend? Kunnen sancties ook een averechts effect hebben?

Varianten

• Deze activiteit zou het vertrekpunt kunnen zijn om een set van klasregels op een interactieve manier op te stellen waar zowel de leerlingen als de leerkrachten het mee eens zijn. (zie methodieken in Deel Twee)
• In veel landen is executie de straf voor alle soorten van “misdrijven”, van moord tot overtredingen zoals handelen op de zwarte markt. Deze activiteit kan een vertrekpunt zijn voor een discussie over de vraag of executie nu wel of niet een echt afschrikmiddel voor criminaliteit is.