Mensenrechteneducatie is educatie over, maar ook voor mensenrechten. Bijvoorbeeld:
Mensenrechteneducatie moet, om waarachtig te zijn, de principes en waarden toepassen die het wil bevorderen; het moet dus tegelijkertijd educatie door mensenrechten zijn.
Bij mensenrechteneducatie gaat het erom mensen te helpen ontwikkelen tot het punt waar ze mensenrechten begrijpen en waar ze aanvoelen dat zij belangrijk zijn en zouden moeten geëerbiedigd en verdedigd worden.
Het materiaal dat wordt uitgewerkt voor mensenrechteneducatie moet leerkrachten helpen les te geven over, maar ook voor mensenrechten. Het moet jongeren helpen vaardigheden, kennis en houdingen te ontwikkelen die zij nodig hebben om zich in te zetten voor een wereld die vrij is van mensenrechtenschendingen. We maken daarom liefst gebruik van participatieve en interactieve methodieken. Een participatieve methodologie blijkt de meest efficiÎnte en de meest krachtige werkwijze te zijn om vaardigheden en houdingen te ontwikkelen, naast kennis. En dit geldt niet enkel voor jongeren, ook voor volwassenen.
De afbeelding kan helpen om de relatie tussen vaardigheden, kennis, houdingen en methodologie te visualiseren. (Bij 'zelf lessen uitwerken rond mensenrechten' vind je meer informatie rond dit model en meer advies bij het analyseren en creëren van activiteiten rond mensenrechten.)
Houdingen (attitudes) Methodologie
Het gaat hier om het luisteren naar anderen, om het maken van een morele analyse, om het samenwerken, om het oplossen van problemen, en om de bestaande toestand in vraag te stellen.
Degelijke vaardigheden helpen jongeren om:
- de wereld rondom hen te analyseren.
- te begrijpen dat mensenrechten een manier zijn om hun eigen leven en het leven van anderen te verbeteren.
- actie te ondernemen om mensenrechten te beschermen.
Weten dat er officiële teksten zijn betreffende mensenrechten, weten welke rechten erin vervat zijn, dat deze rechten universeel van toepassing zijn op alle mensen en hen niet kunnen ontnomen worden. Ook de gevolgen kennen van mensenrechtenschendingen. Dergelijke kennis helpt jongeren om op te komen voor hun eigen rechten en die van anderen.
Zoals: dat mensenrechten belangrijk zijn, dat menselijke waardigheid iedereen toebehoort, dat rechten moeten geëerbiedigd worden, dat samenwerking beter is dan conflict, dat we verantwoordelijk zijn voor onze daden, en dat we onze wereld kunnen verbeteren als we dit proberen. Deze houdingen helpen jongeren om hun moreel bewustzijn te ontwikkelen en om een positieve bijdrage te leveren aan de samenleving.
Een participatieve, interactieve methodologie betrekt jongeren volledig in het leerproces. Langs hun leerkracht om worden ze zelf de actieve ontdekkers van de wereld rondom hen, eerder dan passieve ontvangers van de kennis van de leerkracht. Deze methodologie is bijzonder aangewezen als het gaat om mensenrechtenonderwerpen, waar er dikwijls veel verschillende zienswijzen zijn, eerder dan één correct antwoord.
Je kan het nuttig vinden om het volgende spel in te lassen om even stil te staan bij mensenrechten. Je doet het spel best in groep. Elke groep bekijkt tien artikelen van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens op pagina Bijvoorbeeld, een eerste groep bestudeert de artikelen 1, 4, 7, 10, 13, 16, 19, 22, 25, 28. Een tweede groep bestudeert de artiklen 2, 5, 8, 11, 14, 17, 20, 23, 26, 29 en een derde groep bestudeert de artikelen 3, 6, 9, 12, 15, 18, 21, 24, 27, 30. Probeer de principes te vinden waarop elk recht gebaseerd is. Vergelijk de resultaten in groep. Bespreek waarom deze principes van belang zijn. Op welke manier zou jouw land veranderen als iedereen deze principes zou respecteren? Hoe zou bijvoorbeeld de vertegenwoordiging in de locale politiek veranderen? Principes die je kan terugvinden zijn:
- verantwoordelijkheid;
- gelijkheid;
- veiligheid;
- rechtvaardigheid;
- verdraagzaamheid.
- identiteit;
- vrijheid;
- solidariteit;
- vrede.
Factoren die een invloed hebben op elke activiteit rond mensenrechten. ![]()