1989    2009    
      20 jaar Kinderrechtenverdrag

     Enkele werkvormen om met de kinderrechtentekeningen van VORMEN vzw aan de slag te gaan.

1.   Kennismaken met tekeningen 
2.  Schattenjacht
3.   Kennismaken met kinderrechten

1.    Kennismaken met tekeningen

        Doel :  De kinderen laten kennismaken met de kinderrechten. 
    Benodigdheden: 

  • De kaartjes met de titels van de kinderrechten.
  • De kinderrechtentekeningen in A4 formaat, zonder bijpassende tekst.                 

       Tijd: 1 lesuur

       Werkwijze:

  •  Hang de kinderrechtentekeningen op in de ruimte.
  • Laat de kinderen even rondkijken naar deze tekeningen en nadenken over welke tekeningen hen aanspreken.
  • Laat ieder kind de tekening nemen die hem/haar het meest aanspreekt. Wanneer deze al weg zou zijn neemt hij/zij een andere.
  • Daarna gaat iedereen in de kring zitten en overloop je alle tekeningen. Daarbij kan je telkens de volgende vragen stellen:

    • Waarom kies je deze tekening?
    • Wat staat er op?  
    • Over welk kinderrecht gaat dit volgens jou?
    • Ken je een concrete toepassing van dit recht? Of een voorbeeld van waar dit recht wordt geschonden?
  • Je toont telkens het bijpassende kaartje met titel en licht het recht, indien nodig, verder toe.
  • Je kan ook dieper ingaan op de inhoud van een aantal rechten.
  • Je laat de kinderen concrete voorbeelden van dit recht zoeken.
  • Ken je schendingen in je eigen leven (thuis, school, andere plaatsen…)?
  • Wat kunnen we zelf doen om dit recht te realiseren?
  • Je geeft zelf een aantal concrete voorbeelden om het recht te verduidelijken,
     bij voorkeur uit situaties die de kinderen van in de klas kennen (of van op school, of uit de actualiteit ...).
                 Andere suggesties :

 De kinderrechtentekeningen als ankerpunt. Hang de tekeningen van de rechten op een vaste plaats in de klas op. Verwijs ernaar als de gelegenheid zich voordoet. Enkele voorbeelden: bij de bespreking van actuele gebeurtenissen; wanneer kinderen elkaars rechten schenden of juist goed in praktijk brengen; als hulpmiddel om een oplossing te zoeken voor conflicten ... Als je dit regelmatig doet, kunnen kinderen dit voorbeeldgedrag spontaan overnemen en worden de     kinderrechten op een natuurlijke manier in het klasleven geïntegreerd.       

 De kinderrechtentekeningen elders in de school. Met de kinderrechtentekeningen in de gang, aan de vensters van de speelplaats, geschilderd op de muren van de speelplaats ... gebruik je de tekeningen als visueel hulpmiddel om de kinderrechten gedurende het hele schooljaar in de aandacht te houden.
               
Terug

2.    Schattenjacht

             Doel:  Dit zoekspelletje is een snelle manier om het Verdrag inzake de Rechten van het Kind in te leiden. Het                       is nuttig deze activiteit te gebruiken bij de eerste lessen over kinderrechten. Het kan ook gebruikt worden                   om de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens in te leiden.

        Aandachtspunten:

  • Mensenrechten en kinderrechten zijn waardevol.
  • Ze worden neergeschreven in speciale documenten.

       Benodigdheden:

  • Kinderrechten kaartjes 
  • Kinderrechten illustraties 

        Tijd :  25 à 50 minuten

        Werkwijze:

  • Je maakt een kopie van de kaartjes met rechten en verknipt ze.
  • Vóór de kinderen aankomen, verstop je elk kaartje op een verschillende plaats in het lokaal.
  • Wanneer de kinderen binnenkomen, leg je uit dat er papiertjes verstopt zijn met waarde­volle dingen op. Vraag aan de kinderen om ernaar te zoeken. Wie een kaartje vindt, mag dat aan bord komen ophangen.
  • Wanneer er 5 rechten gevonden zijn, geef je een signaal (met een fluitje, trom, bel of ander instrument). Iedereen verzamelt dan aan het bord om de gevonden schatten van naderbij te bestuderen. Elke vinder mag zijn/haar kaartje luidop voorlezen. 
  • Met enkele vragen kan je een kort gesprekje hierover uitlokken: 
    • Wat is dat, een recht? 
    • Wat betekent dit recht volgens jou? 
    • Probeer het eens in je eigen woorden uit te leggen.     
    • Kan je een voorbeeld geven van dit recht in je eigen leven? 
    • Kan je een voorbeeld geven van een situatie waarin dit recht niet wordt toegepast (een schending)?
  • Aanvullend geef je wat uitleg over het ontstaan en de bedoeling van het kinderrechten­verdrag. Toon het officiële verdrag en lees er een stukje uit voor.
  • Je laat de kinderen verder zoeken tot ze er nogmaals 5 verzameld hebben en je weer even stopt om deze reeks te bekijken.
  • Voor de laatste zoektocht kondig je aan dat er nog 7 schatten verborgen zijn. Waarover denken de kinderen dat die zouden gaan? Je noteert hun ideeën op bord.
  • Als de laatste rechten aan bord hangen, kan je die laten vergelijken met de eerdere ideeën van de kinderen die op bord geschreven zijn.

Variant:
Je kan de kinderrechtentekeningen verstoppen i.p.v. de rechtenkaartjes en daarmee wer­ken.
Bij de bespreking kunnen de kaartjes van de rechten dan telkens bij de passende tekening gehangen worden (of omgekeerd).

Terug

3.    Kennismaken met kinderrechten

         Doel:

  • Stilstaan bij en nadenken over de betekenis van de verschillende kinderrechten.
  • Nadenken over de (niet-)toepassing van de verschillende kinderrechten in het eigen leven.
  • Nadenken over de (niet-)toepassing van de verschillende kinderrechten in het eigen leven.

         Benodigdheden:    

        Tijd: ongeveer 1 uur

        Werkwijze

  •  Begin met een korte toelichting (ongeveer 10 minuten) over het kinderrechtenverdrag. Vertel iets meer over het ontstaan van het verdrag en over de verschillende kinderrechten die erin zijn opgenomen.Begin met een korte toelichting (ongeveer 10 minuten) over het kinderrechtenverdrag. Vertel iets meer over het  ontstaan van het verdrag en over de verschillende kinderrechten die erin zijn opgenomen. Leg uit dat de kinderrechten gelden voor iedereen die nog geen 18 jaar geworden is.
  • Tel het aantal kinderen en verdeel de groep in twee. Stel dat je 20 kinderen hebt, dan heb je tien fiches met kinderrechten en tien bijhorende afbeeldingen nodig.
  •  Schud de tien kinderrechtenkaartjes door elkaar. Doe hetzelfde met de bijhorende afbeeldin­gen, maar houd kaartjes en tekeningen apart. 
  • Laat de eerste 10 kinderen een afbeelding nemen. De volgende tien laat je een kinderrechten­kaart trekken 
  • Geef de kinderen de tijd om rond te lopen en op zoek te gaan naar het kinderrecht (of de afbeelding) die volgens hen het best bij hun afbeelding (of kinderrecht) past. Laat ze dan per twee samen staan of zitten. Laat ten slotte ook zij die geen passende prent of kinderrecht vinden ook per twee staan of zitten.
  •   Als de koppels gevormd zijn, vraag je aan elk duo om de afbeelding aan de hele groep te tonen en kort uit te  leggen waarom volgens hen de prent bij het kinderrecht past (of voor hen die geen passend kinderrecht of prent  vonden: waarom het niet past). Bij deze gele­genheid kan je nagaan of de betekenis van elk kinderrecht  voldoende duidelijk is. Desnoods kan je deze kort toelichten, eventueel met een voorbeeld.
  •  Je kan best deze werkwijze herhalen met de overgebleven kinderrechten en prenten, zodat alle kinderrechten aan bod komen. Zorg er dan voor dat wie eerst een kinderrecht kreeg, nu een afbeelding krijgt en omgekeerd.

      Nabespreking:
     Laat de kinderen nadenken over de verschillende kinderrechten die zo net aan bod kwamen. Dit kan met                  volgende vragen:
        (over het spel zelf)

  • Was het moeilijk om voor elke afbeelding een verband met een bepaald kinderrecht te vinden? Waarom? Voor welke afbeeldingen of kinderrechten was dit een probleem?
  • Wat betekent dit kinderrecht voor jou?
  • Zou jij het op een andere manier in een beeld trachten om te zetten?
            (over de kinderrechten)
  • Is dit kinderrecht voor jou persoonlijk belangrijk?
  • Denk je dat alle mensen dit belangrijk vinden?
  • Denk je dat alle kinderen dit belangrijk vinden?
  • Geldt dit kinderrecht voor jou in ons land? Waarom wel/niet?
  • Met welke kinderrechten kom je in je dagelijks leven het vaakst in aanraking?
  • Welke kinderrechten zijn op dit ogenblik actueel?

Je kan ook terugkomen op bepaalde afbeeldingen die hen zijn opgevallen (dit gaat beter met foto’s). Je kan de kinderen bij elk kinderrecht ook een voorbeeld laten verzinnen van een situatie waarin het kinderrecht miskend wordt (of integendeel: juist goed beschermd wordt).

         Varianten

    Je kan de kaartjes met de kinderrechten ergens ophangen en vervolgens aan de kinderen illustraties bezorgen om bij een kaartje te hangen. Als opdracht kan je hen dan maximaal twee illustraties bij één kaartje laten hangen. Nadien kan je met de groep één voor één de illustraties bekijken en er een korte bespreking aan wijden. Je kan ook klassikaal één na één de tekeningen tonen en telkens vragen welk recht hier geïllustreerd wordt en er meteen een bespreking aan koppelen met bovenstaande vragen.

   Tips voor de begeleider

  • Lees voor je aan de workshop begint best zelf nog eens de verschillende kinderrechten door en bekijk de prenten, zodat je zelf ongeveer weet welke afbeeldingen het best bij welke kinderrechten passen. Om goed te weten wat de verschillende rechten allemaal inhouden kan je best de ‘Toelichting bij het Kinderrechtenverdrag’ eens doorlezen of bij de hand houden.
  • Het kan gebeuren dat meerdere kinderen vinden dat hun prent bij eenzelfde kinderrecht hoort, of omgekeerd. Dwing hen dan niet om een keuze te maken, maar sta hen toe de verschillende combinaties te behouden. Laat ze argumenteren waarom.